Brussel komt met miljardenplan om aantal doden door kanker – 1,3 miljoen in 2020 – te verlagen.

03-02-2021 11:50



Auteur: Marc Peeperkorn - volkskrant.nl/nieuws-achtergrond





De Europese Commissie bindt de strijd aan met kanker in Europa. Komende jaren wil ze 4 miljard euro uitgeven om het aantal doden door kanker - vorig jaar ruim 1,3 miljoen mensen - te verlagen. Daarnaast wil de Commissie de grote verschillen in sterfte door kanker tussen de rijkere en armere lidstaten aanpakken.



Tekst gaat verder onder de Foto:



   

Een vrouw ondergaat een mammogram om borstkanker op te speuren.

Beeld Getty Images.





'Europa's plan voor kankerbestrijding', dat commissaris Kyriakides (Zorg) woensdag presenteert, was door Commissievoorzitter Von der Leyen bij haar aantreden in 2019 beloofd. Het was ook een hoofdpunt in de verkiezingscampagne van de christen-democraten bij de Europese verkiezingen dat jaar. Volgens Kyriakides en haar collega Schinas (Bevorderen Europese Levensstijl) bewijst de supersnelle ontwikkeling van het coronavaccin dat veel mogelijk is als landen en onderzoekers de handen ineenslaan.  


Kanker bestrijden begint bij preventie. De Commissie zet daarom zwaar in op het ontmoedigen van roken en drinken en op gezondere voeding. In 2040 zou nog maar 5 procent van de bevolking in de EU-landen moeten roken tegen gemiddeld 25 procent nu. Het aantal zware drinkers moet in 2025 met 10 procent zijn verminderd. Een deel van de extra EU-gelden is bestemd om aanbevelingen hoe kanker te voorkomen meer bekendheid te geven. Circa 40 procent van de kankergevallen is vermijdbaar met een gezondere levensstijl.  

   

De tweede pijler is tijdige opsporing van kanker, dat voorkomt veel sterfgevallen. De Commissie wil dat over vier jaar 90 procent van de burgers uit de risicogroepen voor borstkanker, baarmoederhalskanker en darmkanker periodiek daarop wordt getest. Baarmoederhalskanker zou in 2030 niet meer mogen voorkomen omdat de meeste meisjes dan gevaccineerd moeten zijn tegen het virus dat dit veroorzaakt.  

   

De verschillen tussen de lidstaten zijn groot op dit vlak. Zo laat in Nederland volgens de Commissie circa 78 procent (cijfers 2016) van de vrouwen tussen 50 en 69 jaar regelmatig een mammografie maken, in Roemenië is dit 6 procent. Bij baarmoederhalskanker zijn de verschillen in screening ook aanzienlijk: van meer dan 80 procent van de betrokken groepen in Oostenrijk tot 25 procent in Roemenië en Letland. Met EU-geld moeten de lidstaten meer van deze onderzoeken aanbieden.  

   

Een groot deel van de beschikbare 4 miljard euro is bestemd voor onderzoek naar nieuwe behandelmethoden en medicijnen. Kankercentra in de EU worden aangemoedigd meer samen te werken. De uitgaven voor de zorg in de lidstaten variëren van (cijfers 2017) ruim 4.700 euro per persoon per jaar in Oostenrijk (Nederland: 3.885 euro) tot 983 euro in Roemenië.  


Kanker dreigt volgens de Commissie doodsoorzaak nummer 1 te worden in de EU. Het aantal doden (1,3 miljoen in 2019) blijft stijgen en is volgens de Europese christen-democraten ruim drie keer zo hoog als het aantal coviddoden.




Bron: www.volkskrant.nl