Elektronische neus ruikt darmkanker, en nog veel meer.

16-02-2020 17:54


Auteur: Hans van Alebeek - bd.nl/uden-veghel-e-o



Verpleegkundige Brigitte Janssen van ziekenhuis Bernhoven neemt bij een patiënt de ademtest af.

Foto: Van Assendelft Fotografie.




UDEN - Griekse artsen uit de oudheid deden het al, honden kunnen het ook: aan de adem ruiken wat iemand mankeert. Bij ziekenhuis Bernhoven doet een 'elektronische neus' hetzelfde. Met groot succes want darmkanker kan er bijvoorbeeld heel goed mee worden opgespoord. En nog veel meer. 


Tekst gaat verder onder de Foto:



 
MDL-arts Ruud Schrauwen van ziekenhuis Bernhoven.

Foto: Bernhoven.




Het is een wonderlijk apparaatje, geeft ook MDL-arts (maag, darm, lever) Ruud Schrauwen toe. Een patiënt ademt vijf minuten in een grijs kastje waarna de computer op basis van alle uitgeademde deeltjes weet of iemand wel of geen darmkanker heeft. ,,In 90 procent van de gevallen klopt de screening", zegt de specialist op basis van vijf jaar meten en onderzoek bij Bernhoven. 


De eNose werd eerst getraind: 

Dokter Schrauwen is dan ook zeer enthousiast over het nieuwe hulpmiddel dat Bernhoven als een van de eerste ziekenhuizen in Nederland invoerde. Dat begon vijf jaar geleden met een 'training' van de zogeheten 'eNose'. Drie verschillende groepen - alles bij elkaar zo'n 500 mensen - werd gevraagd om een blaastest te doen: patiënten mét darmkanker, patiënten met een voorstadium van die ziekte en een groep die nergens last van heeft. De verbluffende uitkomst is afgelopen jaar verder gestaafd met onderzoek van nog eens 2000 andere patiënten.

 

Maar hoe werkt ie? 

Hoe de eNose precies werkt, is voor de MDL-arts ook nog een raadsel: ,,Maar in het gevecht dat je lichaam tegen een tumor voert, zitten blijkbaar stoffen die via je lichaam en je adem afgevoerd worden. De eNose herkent die patronen. En hoe meer data er in het systeem komen, hoe beter de elektronische neus werkt." Inmiddels is ook duidelijk dat elke ziekte zijn eigen patroon heeft.


Op vergelijkbare wijze kunnen met een eNose bijvoorbeeld ook borstkanker, slokdarmkanker, prostaatkanker of een maagzweer aangetoond worden. 


The eNose Company:

De elektronische neus is een product van The eNose Company uit Zutphen die wereldwijd met allerlei zorginstellingen en onderzoekers samenwerkt. Behalve de eNose - officieel Aenose geheten - is er ook nog de Aetholab, een product dat gegevens afleest uit monsters van urine, speeksel, faeces en zweet.


De eNose kan zo'n 500 tot 1000 verschillende stoffen in de menselijke adem analyseren. Het apparaat is ook geschikt voor het herkennen van ziektes als tuberculose, keelkanker, pijn op de borst (angina pectoris), hartfalen en COPD.


Het bedrijf wil desgevraagd verder geen informatie verstrekken omdat het volgens een woordvoerster 'te druk is met onderzoek'.  


Schrauwen droomt stiekem al van een mooie toekomst waarbij je op die manier bij de huisarts een blaastest doet en zo heel veel ziektes tijdig kunt opsporen. Zo ver is het nog niet. Voorlopig richt hij zich nog op zijn eigen vakgebied want daar zijn de voordelen ook evident. 


Ook nuttig bij de poeptest:  

Bijvoorbeeld bij het bevolkingsonderzoek naar darmkanker waarvoor iedereen tussen de 55 en 75 jaar voor wordt uitgenodigd om een zogenaamde poeptest in te leveren. ,,Bij iedereen die positief scoort op die poeptest, doen we nu nog standaard een endoscopie van de dikke darm.


Wat blijkt?

In dertig procent van de gevallen doen we dat voor niks want is er niets aan de hand."


De ongerustheid bij die patiënten en het niet bepaald prettige onderzoek zou je kunnen voorkomen door mensen eerst een blaastest te laten doen zodat de eNose meer duidelijkheid kan verschaffen over de juiste vervolgbehandeling. Scheelt dus een hoop nodeloos onderzoek en geld.  


Grote rol voor de eNose weggelegd: 

Het liefst zou hij iedereen laten blazen maar dat is nu nog praktisch en qua menskracht niet haalbaar. Voorlopig worden alleen patiënten die bij Bernhoven op darmkanker onderzocht worden, uitgenodigd om de blaastest te doen. Maar het is al duidelijk dat het apparaat veel meer kan, zoals het herkennen van poliepen, een maagzweer en voorstadia van slokdarmkanker. ,,In de toekomst gaat de eNose een nog grotere rol krijgen binnen de gezondheidszorg, daar ben ik van overtuigd", aldus de MDL-arts. 



Bron: www.bd.nl