UT gaat vermoeidheid bij borstkanker op maat aanpakken.

26-11-2019 17:16


Auteur: Josien Kodde - ad.nl/enschede



Annemieke Witteveen: "We proberen een beeld van de mens als geheel te krijgen."

Foto: Reinier van Willigen.






ENSCHEDE - Vrouwen met borstkanker zijn bijna altijd ook vermoeid. Tijdens de behandeling en soms ook nog jaren daarna. De Universiteit Twente krijgt 735.000 euro voor onderzoek naar hoe patiënten hun moeheid een stap voor kunnen blijven.

"We spreken hier niet over vermoeidheid waar jij of ik na een lange inspannende dag mee te maken krijgen. Nee, de klacht is veel ernstiger. Het gevoel van uitgeput zijn staat niet in verhouding tot wat de patiënten hebben ondernomen", zegt postdoctoraal onderzoeker Annemieke Witteveen.



Naar 1.000.000

Momenteel zijn er 800.000 Nederlanders die kanker hebben of hebben gehad. De verwachting is dat in 2030 een miljoen mensen met de aandoening te maken heeft of had. Specifiek voor borstkanker geldt: één op de zeven vrouwen krijgt het.



Onderzoek wijst uit dat liefst één op de vijf vrouwen langer dan tien jaar na de diagnose borstkanker nog steeds extreem moe is. Zodanig dat het invloed heeft op werken, relatie of sociale contacten. Er zijn diverse manieren om dat aan te pakken, maar de vraag is: welke methode zet je bij wie in?


Om daar achter te komen, zijn niet alleen de UT zelf maar ook ziekenhuis ZGT, de universitaire ziekenhuizen in Groningen en Utrecht, het Helen Dowling Institute en revalidatiecentrum Roessingh betrokken bij het onderzoek. Daarvoor stellen KWF Kankerbestrijding en de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek 735 mille ter beschikking.


Mindfulness:


Door het bijhouden van bijvoor­beeld activitei­ten en gemoedstoe­stand, die te combineren met medische gegevens en te koppelen aan de mate van vermoeid­heid, kunnen patronen worden ontdekt

Annemieke Witteveen. 



Eerder wetenschappelijk onderzoek, onder meer aan de UT, toonde al aan dat tussen de 40 en 60 procent van de bestaande interventies effectief zijn. Mindfulness kan bijvoorbeeld helpen, maar ook beweging. Professor Miriam Vollenbroek en Annemieke Witteveen gaan voor maatwerk.


Witteveen: "Patiënten van de zorginstellingen kunnen binnenkort de vraag krijgen of ze willen meewerken aan het project. We laten ze bijvoorbeeld middels vragenlijsten bijhouden wat ze doen op een dag, wat ze eten en hoe hun welbevinden is. We willen een beeld van de mens als geheel krijgen."


"Eerdere studies wezen uit dat sommige patiënten 's morgens heel actief zijn, maar 's middags en 's avonds uitgeput op de bank zitten. Door het bijhouden van bijvoorbeeld activiteiten en gemoedstoestand, die te combineren met medische gegevens en te koppelen aan de mate van vermoeidheid, kunnen patronen worden ontdekt. Daaruit proberen we op individueel niveau aanbevelingen te doen aan de patiënt", legt Vollenbroek uit. De aanpak kan van alles zijn: voeding is, mindfulness, meer of minder bewegen of iets anders.


Vier jaar:

Van het geld dat de UT voor dit onderzoek heeft gekregen, worden twee promotieonderzoekers aangetrokken. Onderleiding van Vollenbroek en met medewerking van Witteveen kan vierjaar aan het project worden gewerkt. Het Integraal Kankercentrum Nederland en de bedrijven Roessingh Research and Development, Ivido en Evidencio leveren eveneens hun bijdrage.


Annemieke Witteveen: "We focussen ons in eerste instantie op borstkanker. Maar uiteindelijk is het doel om de resultaten en de methoden te vertalen naar andere kankersoorten. Vermoeidheid komt ook daar veel voor en dat willen we reduceren."




Bron: www.ad.nl