Dermatologen slaan alarm: 'Stop met routinematig je moedervlekken te laten checken'.

31-03-2026 08:57

 

 

Auteur: Maria Mulder - gezondnu.nl/gezondheid

 

 

 

De wachtlijsten bij dermatologen zijn enorm. Moet je elk vlekje laten checken, of niet? Dit is wanneer zelfonderzoek volstaat en wie écht een hoog risico loopt.

 

 

Dermatologen slaan alarm: "Stop met routinematig je moedervlekken te laten checken"

 

 

 

Je hebt een nieuw vlekje ontdekt en wilt het voor de zekerheid laten nakijken. Logisch, want huidkanker is de meest voorkomende kankersoort in Nederland. Maar als je de dermatoloog belt, kun je vaak pas over vier tot negen maanden terecht. Hoe kan dat? Dermatologen wijzen naar het succes van hun eigen campagnes: "Twintig jaar waarschuwen voor de zon komt nu als een boemerang terug." De 'bezorgde-maar-gezonde' patiënt overspoelt de praktijken, waardoor degenen die écht zorg nodig hebben, moeten wachten.

 

De cijfers liegen er niet om: het aantal gevallen van huidkanker, en met name het gevaarlijke melanoom, is de afgelopen decennia explosief gestegen. Volgens het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) is het aantal diagnoses sinds 2000 bijna verviervoudigd. De boodschap om verstandig te zonnen en verdachte vlekjes in de gaten te houden, is dus keihard aangekomen. Maar dit leidt nu tot een onhoudbare situatie. Praktijken worden overspoeld door mensen met een laag risico die een jaarlijkse check willen, wat de zorg verstopt en onnodig duur maakt.

 

 

Wie moet er dan wél naar de dermatoloog? Ken je risico:

De boodschap van dermatologen is duidelijk: we moeten van een algemene screening naar een risico-gestuurde aanpak. Niet iedereen hoeft elk jaar in de stoel te liggen. De belangrijkste vraag wordt dus: hoe hoog is jouw persoonlijke risico? Een cruciale indicator hiervoor is het aantal moedervlekken op je lichaam.

 

  • Laag risico: Minder dan 50 moedervlekken.
 
  • Gemiddeld risico: Tussen de 50 en 100 moedervlekken.
 
  • Hoog risico: Meer dan 100 moedervlekken, huidkanker in de familie, of een eerdere melanoom-diagnose.
 
 
 
Vooral de hoogrisicogroep moet wél regelmatig door een arts gezien worden. Voor de andere groepen is de belangrijkste taak: zelfonderzoek.
 
 

Word je eigen expert: zo doe je een zelfcheck:

Voor iedereen met een laag of gemiddeld risico is zelfcontrole de sleutel. Volgens het KWF en Thuisarts.nl is het advies om elke drie maanden je huid te inspecteren. Waar let je op? Gebruik de ABCDE-methode. 

 

 

Een vlekje is verdacht als het een of meer van de volgende kenmerken heeft:

 

  • Asymmetry: De vlek is niet mooi rond of ovaal.
 
  • Border: De rand is onregelmatig en grillig, als een landkaart.
 
  • Colour: De vlek heeft meerdere kleuren (bijvoorbeeld bruin, zwart, rood en wit).
 
  • Diameter: De doorsnede is groter dan 6 mm.
 
  • Evolving: De vlek verandert van vorm, kleur of grootte, jeukt of bloedt.
 
 
 
 
Zie je een vlek die aan een van deze regels voldoet? Maak dan een afspraak bij je huisarts. Die kan met een speciale loep (dermatoscoop) al een goede inschatting maken en je, indien nodig, met voorrang doorsturen.
 
 

En die handige apps of AI-scans dan?

 

Het klinkt verleidelijk: even een foto maken van een vlekje en een app vertelt je wat het is. Toch raden dermatologen dit sterk af. Onderzoek, onder andere van het UZ Gent, toonde aan dat apps als Skinvision tot wel één op de vier kwaadaardige plekjes missen. Ze kunnen een gevaarlijk gevoel van schijnzekerheid geven. Initiatieven waarbij je huisarts een foto doorstuurt naar een dermatoloog (teledermatologie) zijn wél een goede stap om de zorg te versnellen. De conclusie blijft echter: een verandering op je huid die je niet vertrouwt, begint altijd met een bezoek aan de huisarts, niet met Dr. Google of een app.

 

 

 

Bron: www.gezondnu.nl

 

 

Terug