Deze vage klachten kunnen wijzen op alvleesklierkanker – negeer ze niet.

26-08-2026 13:02

 

 

Alvleesklierkanker staat misschien niet meteen op je radar, maar deze sluipende ziekte komt steeds vaker voor en wordt vaak pas laat ontdekt. Hoewel de klachten vaag kunnen zijn, is het juist belangrijk ze niet te negeren. We nemen je mee door de werking van de alvleesklier, symptomen, risicofactoren en de huidige behandelmethoden, zodat je beter voorbereid bent om deze stille vijand te herkennen.

 

Wat doet de alvleesklier precies?

 
De alvleesklier is een langwerpige, driehoekige klier die uit drie delen bestaat: de kop, het lichaam en de staart. Hij ligt achter de maag en vervult twee belangrijke functies. Enerzijds is hij een essentieel onderdeel van het spijsverteringsstelsel, anderzijds maakt hij deel uit van het endocriene systeem.
 

De exocriene cellen van de alvleesklier scheiden enzymen af die cruciaal zijn voor de vertering van vetten en eiwitten. Deze enzymen komen via de alvleesklierkanalen rechtstreeks in de darm terecht. De endocriene cellen produceren daarentegen hormonen zoals insuline en glucagon, die samen het suikergehalte in het bloed reguleren.

 

 

Wanneer verandert een gezonde klier in een probleem?


Soms ondergaan cellen in de alvleesklier veranderingen waardoor hun gedrag wijzigt. Dit kan resulteren in goedaardige tumoren, zoals sereuze cystische tumoren, of in voorstadia van kanker. Hierbij zijn cellen nog niet kwaadaardig, maar lopen ze wel het risico op termijn kanker te worden als ze niet behandeld worden. In bepaalde gevallen worden deze cellen uiteindelijk kwaadaardig.

 

 

Het actuele beeld: incidentie en risicofactoren:

 
In Frankrijk werden in 2023 meer dan 16.000 nieuwe gevallen van alvleesklierkanker geregistreerd. Het aantal nieuwe diagnoses neemt gestaag toe en is in twintig jaar verdrievoudigd. Tegen 2030 zou alvleesklierkanker zelfs de tweede belangrijkste oorzaak van sterfte door kanker in Frankrijk kunnen worden, direct na longkanker. Gemiddeld wordt de diagnose gesteld op 74-jarige leeftijd bij vrouwen en op 70-jarige leeftijd bij mannen, en in 80 tot 90 procent van de gevallen gebeurt dit in een vergevorderd en laat stadium.
 

De meest voorkomende vorm van alvleesklierkanker is het pancreaskanalenadenocarcinoom, dat ontstaat uit de exocriene cellen langs de binnenwand van de alvleesklierkanalen. Minder frequent zijn mucineuze carcinomen, acinaire adenocarcinomen en endocriene tumoren, zoals kanker van de eilandjes van Langerhans

 

De belangrijkste risicofactor voor alvleesklierkanker is roken, verantwoordelijk voor 20 tot 30 procent van de gevallen. Het risico stijgt met de hoeveelheid en duur van het rookgedrag. Overgewicht en obesitas, met een BMI hoger dan 35, verhogen eveneens het risico op deze vorm van kanker. Daarbij spelen erfelijke aanleg en overmatig alcoholgebruik ook een rol.

 

 

Hoe herken je de klachten?

 

De voornaamste klachten bij alvleesklierkanker zijn:

 
  • Geleidelijk of snel gewichtsverlies
 
  • Buikpijn – vooral ter hoogte van de maag
 
  • Verminderde eetlust
 
  • Vermoeidheid en een gevoel van zwakte
 
 
 
Alvleesklierkanker kan ook aanleiding geven tot het ontstaan van diabetes, of een bestaande diabetes verergeren. De exacte symptomen hangen af van de precieze locatie van de tumor.
 
 
 
Als de tumor zich in de kop van de alvleesklier bevindt, kunnen problemen met de spijsvertering ontstaan, zoals misselijkheid, braken na de maaltijd, vettige ontlasting en chronische diarree. Geelzucht – oftewel icterus – kan eveneens een symptoom zijn wanneer de tumor op deze plek zit. In dat geval drukt de tumor op de hoofdgalweg, wat de afvoer van gal naar de darm belemmert en zorgt voor een ophoping van gal in het lichaam. Dit leidt tot gele ogen en huid, donkere urine, bleke ontlasting en soms jeuk aan de huid.
 
 
In zeldzamere gevallen kan alvleesklierkanker aanleiding geven tot een onverklaarbare trombose (een ontsteking van een ader door een bloedstolsel) of een acute alvleesklierontsteking.
 

Aan het begin veroorzaakt alvleesklierkanker meestal geen symptomen, waardoor de diagnose vaak pas in een laat stadium wordt gesteld. Er is momenteel geen specifieke test beschikbaar om alvleesklierkanker vroegtijdig op te sporen. Een buik-echografie kan worden uitgevoerd, maar biedt niet altijd goed zicht op de alvleesklier.

 

CT-scans kunnen de alvleesklier en eventuele tumoren in beeld brengen. Dit onderzoek kan ook worden gebruikt om te kijken of er uitzaaiingen zijn naar lymfeklieren of lever. Afhankelijk van de klinische situatie kan het nodig zijn om een biopsie uit te voeren

 

 

Welke behandelingen zijn er mogelijk?

 

Verschillende behandelingen zijn inzetbaar, waaronder chirurgie, chemotherapie en radiotherapie. Bij een operatie wordt een deel van de alvleesklier verwijderd om de tumor te elimineren. Wanneer deze behandeling mogelijk is, blijft dit de voorkeursbehandeling. Echter, in negen van de tien gevallen wordt de ziekte pas ontdekt in een stadium waarin een operatie niet meer mogelijk is

 

Chemotherapie bestaat uit het gebruik van medicijnen om kankercellen aan te pakken. Radiotherapie gebruikt ioniserende straling met hoge energie om deze cellen te bestrijden. Soms worden beide behandelingen gecombineerd voor een beter resultaat

 

Kortom: de symptomen van alvleesklierkanker zijn vaak vaag en treden pas laat op, maar precies daarom is alertheid geboden. Bij twijfel of aanhoudende klachten loont het om tijdig een arts te raadplegen – daarmee kan een verschil worden gemaakt.

 

 

Bron: www.futura-sciences.com