Expert over achterom kijken na het poepen: “Denk niet: het ziet er goed uit, dus dat onderzoek hoef ik niet”.

14-03-2026 16:20

 

 

Auteur: Suzanne de Bakker - libelle.nl

 

 

GEZONDHEID.

 
 
Achterom kijken na het poepen is niet genoeg Hadewych Veys
 
Hadewych Veys.
 
 
 
 
 
 
 
 
Elke dag krijgen 33 mensen in Nederland de diagnose darmkanker. Toch belandt de oproep voor het bevolkingsonderzoek bij velen ongeopend in de prullenbak. Wat de kleur van je ontlasting onthult, wil je waarschijnlijk liever niet weten.
 
 
Maart is internationale darmkankermaand. Libelle vroeg Mariël Croon, sinds 2024 directeur-bestuurder van het MDL Fonds, wat iedereen zou moeten weten.
 
 
 

“Het is een groot cadeau van de overheid”

 
“Doe mee aan het bevolkingsonderzoek. Als je een envelop krijgt, open hem. Dat is het allerbelangrijkste,” vertelt ze aan Libelle. Toch doen lang niet alle Nederlanders dat. Vooral mannen gooien de paarse envelop nog weleens weg, uit angst, uit ongemak of omdat het onderwerp taboe aanvoelt.
 

En dat is zonde. De sterfte door darmkanker is dankzij het bevolkingsonderzoek gehalveerd. De helft. “Poliepen zijn in het begin goedaardig. Haal je ze op tijd weg, dan kun je daarmee darmkanker voorkómen,” legt Croon uit. “Wacht je te lang? Dan zijn er grote operaties, chemo, bestraling en mogelijk een stoma nodig. Dat kan levensreddend zijn, maar als het niet nodig is, liever niet.”

 

Het onderzoek start nu vanaf 55 jaar. Het MDL Fonds strijdt ervoor om die grens naar 50 te verlagen. “Die groep staat volop in het leven en heeft vaak nog jonge kinderen. Die kunnen we absoluut niet missen,” aldus de directeur van het MDL Fonds.
 
 
 
 

De kracht zit in de herhaling:

De directeur-bestuurder legt uit: “Je krijgt vanaf je 55e elke twee jaar een nieuwe oproep. Eén keer meedoen is een momentopname. Maar als je trouw meedoet, wordt de kans dat een poliep door de mazen glipt heel klein.”

 

Of de test ingewikkeld is? Nee hoor. Er wordt tegenwoordig een opvanghulpje meegeleverd dat je op de bril legt. Daar vang je je ontlasting op en vervolgens prik je met een klein plastic tipje vier keer in de ontlasting. Dat stop je in een kokertje met vloeistof, je spoelt het opvangpapier met alles door en doet het kokertje dezelfde dag nog op de bus. Dat is alles.

 

 

Kijk even achterom:

Naast het bevolkingsonderzoek kun je vandaag al iets doen: af en toe een blik werpen op je ontlasting. Bruin in allerlei tinten is normaal. Maar bloed of slijm? Dat is een reden om naar de huisarts te gaan. “Je kunt niet zeggen: een beetje bloed maakt niet uit en veel wel,” waarschuwt Croon. “Soms is de oorzaak onschuldig, zoals een kloofje of aambeien. Maar het kan ook wijzen op een ontstekingsziekte. Of op darmkanker.”

 

Ze vervolgt: “Als je ontlasting pikzwart en een beetje glanzend is, kan dat komen doordat er bloed in zit, van hoger in de darm of zelfs bij de maag. En als het kleikleurig of stopverfkleurig is, zeker in combinatie met geelzucht, kan er iets aan de hand zijn met je lever of galwegen. Dat is een reden om naar de dokter te gaan.”

 

 

Wat je bord vertelt over je darmen:

Croon heeft ook een duidelijke voedingsboodschap. Schep de helft van je bord vol met groenten en eet dagelijks twee stuks fruit. Koolsoorten, broccoli, witlof en peulvruchten zijn bijzonder vezelrijk. Die vezels voeden de gezonde bacteriën in je darm en dat beschermt niet alleen je darmen, maar ook je mentale gezondheid.

 

Daarnaast adviseert zij rood vlees en bewerkt vlees te beperken. “Voor kankerverwekkende stoffen is er nooit een veilige ondergrens,” aldus Croon. Let op: lamsvlees en kalfsvlees lijken lichter, maar tellen gewoon als rood vlees. Kip en gevogelte zijn betere alternatieven.

 

Verder: stop met roken, drink geen of weinig alcohol, beweeg voldoende en eet gevarieerd. Ook hebben zuivelproducten volgens Croon een enigszins beschermende werking. Denk aan yoghurt of kwark, bij voorkeur zonder suiker.

 

 

Doe het. Vandaag nog:

Doe mee aan het bevolkingsonderzoek. En overtuig je partner om hetzelfde te doen. Die envelop openmaken is zo gepiept. Of zoals Croon het zegt: “Het is een cadeau van de overheid. Laat het niet liggen.”

 

 

Voor de Video:  Doe mee aan het Bevolkingsonderzoek Darmkanker | MDL Fonds  klik hier