Redacteur: Karlijn van Rosmalen - scientias.nl

Een op de zeven vrouwen krijgt borstkanker in haar leven. Bij tachtig procent van hen ontstaat de ziekte na het vijftigste levensjaar. Maar waarom is juist deze leeftijdsgroep zo kwetsbaar?

Nieuw onderzoek van de Universiteit van Cambridge brengt in kaart hoe borstweefsel verandert naarmate vrouwen ouder worden. De grootste veranderingen blijken plaats te vinden tijdens de menopauze en kunnen helpen verklaren waarom borstkanker in deze periode vaker ontstaat.

Meest voorkomende kanker bij vrouwen:

Borstkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen, vooral na het vijftigste levensjaar. Wereldwijd krijgen jaarlijks meer dan twee miljoen vrouwen de diagnose. Toch is nog altijd niet volledig duidelijk waarom en wanneer borstkanker precies ontstaat.

“Wanneer cellen zich delen, ontstaan er soms kleine veranderingen in het DNA, zogeheten mutaties, die kunnen leiden tot kanker”, legt Pulkit Gupta van het Cancer Research UK Cambridge Institute uit. “Maar de vraag is: waarom kan ons lichaam deze gemuteerde cellen op jonge leeftijd nog opruimen, terwijl dat op latere leeftijd steeds moeilijker wordt?”

Borstweefsel in kaart gebracht:

Om dit te beantwoorden onderzocht het team borstweefsel van meer dan vijfhonderd vrouwen tussen de 15 en 86 jaar. Met geavanceerde beeldvormingstechnieken brachten de onderzoekers de structuur en samenstelling van het weefsel gedetailleerd in kaart.

Door deze beelden te combineren met informatie over hormoonreceptoren en immuuncellen, konden ze nauwkeurig volgen hoe borstweefsel in de loop van de tijd verandert.

“Onze kaart laat zien dat borstweefsel grote veranderingen ondergaat naarmate vrouwen ouder worden, waarbij de meest ingrijpende veranderingen plaatsvinden tijdens de menopauze”, zegt Gupta. “Er treden ook veranderingen op in de twintigerjaren, mogelijk gerelateerd aan zwangerschap en bevalling, maar die zijn veel minder uitgesproken.”

Veranderingen over de jaren:

De kaart laat duidelijke veranderingen zien, zowel in de structuur van het borstweefsel als in het afweersysteem. Zo neemt het aantal cellen in het weefsel af en delen ze zich minder vaak. Structuren die melk produceren krimpen of verdwijnen terwijl de ondersteunende lagen rond de melkgangen dikker worden. Tegelijkertijd neemt het aantal vetcellen toe en het aantal bloedvaten af.

Ook het immuunsysteem verandert. Jong borstweefsel bevat meer actieve afweercellen die kankercellen kunnen herkennen en opruimen. Met de jaren neemt dat vermogen af en ontstaat een omgeving die minder goed beschermt en juist meer ontstekingen kan veroorzaken.

Waarom die verandering in immuuncellen plaatsvindt, is volgens de onderzoekers nog niet helemaal duidelijk. Mogelijk speelt borstvoeding een rol, omdat bepaalde afweerstoffen via specifieke afweercellen worden aangemaakt.

Groei van kankercellen:

Daarnaast werken cellen minder goed samen. Belangrijke cellen komen verder uit elkaar te liggen, waardoor beginnende kankercellen makkelijker aan controle kunnen ontsnappen.

De onderzoekers benadrukken in hun artikel in Nature Aging dat het niet één verandering is, maar een optelsom van subtiele verschuivingen in weefsel en afweer die het borstweefsel met de jaren kwetsbaarder maakt. Deze opeenstapeling creëert een omgeving waarin kankercellen op latere leeftijd makkelijker kunnen ontstaan en verspreiden.

Bron: www.scientias.nl